เรามักจะเห็นว่า รังผึ้ง ที่ผึ้งใช้เก็บน้ำผึ้งนั้น จะมีรูปร่างลักษณะเป็นหกเหลี่ยม เรียงเป็นช่องๆ ติดกันจนมีขนาดที่ใหญ่ขึ้น เคยสงสัยหรือไม่ว่า ทำไมรังผึ้งถึงเป็นหกเหลี่ยม ผึ้งตัวน้อยๆ มีวิธีการสร้างขี้ผึ้งขึ้นมาได้อย่างไร 

รงผง ทำไมถงตองเปนรปหกเหลยม รงผงสรางมาจากอะไร

รังผึ้ง ทำไมถึงเป็นหกเหลี่ยม?

รังผึ้ง (Honeycomb) ก็เปรียบเสมือนเป็นบ้านของผึ้ง แต่นอกจากเป็นที่อยู่ศัยแล้ว มันก็ยังใช้รังของมันเป็นที่เก็บน้ำผึ้งอีกด้วย และนั่นก็เป็นเหตุผลหลัก ที่ทำพวกมันมีการคิดคำนวณในการสร้างรัง ว่าจะต้องเป็นรังที่สมบูรณ์ มีรูปทรงที่ดีที่สุด เพื่อที่ว่าจะได้ใช้พื้นที่ในรังอย่างมีประสิทธิภาพนั่นเอง ในการสร้างที่เก็บน้ำผึ้ง หรือกระปุกเก็บน้ำผึ้งของพวกมันนั้น ผึ้งจะต้องสร้างให้มีขนาดพอดีกับตัวของมัน พอที่ผึ้งจะสามารถมุดตัวลงไปได้ เนื่องจากผึ้งไม่มีจะงอยปากหรือมือที่ใช้ในการจะหยิบจับ

รังของผึ้งนั้นสร้างมาจากขี้ผึ้ง แต่ในการผลิตขี้ผึ้งนั้นไม่ใช้เรื่องที่ง่ายเลย กว่าจะผลิตขี้ผึ้งออกมาซัก 1 ออนซ์ เจ้าผึ้งตัวน้อยๆ ต้องกินน้ำผึ้งมากถึง 8 ออนซ์เลยทีเดียว ด้วยเหตุนี้เองจึงทำให้ผึ้งมีวิวัฒนาการในการสร้างรัง ให้ใช้ขี้ผึ้งน้อยลงและเก็บน้ำผึ้งได้มากที่สุด

รงผง ทำไมถงเปนหกเหลยม

การที่รังผึ้งมีรูปทรงหกเหลี่ยม (Hexagon) ก็เป็นเพราะว่า ในบรรดารูปทรงต่างๆนั้น รูปทรงกลมสามารถบรรจุน้ำผึ้งได้มากที่สุดที่สุด แต่พอเอารูปทรงกลมมาเรียงต่อกัน จะเห็นได้ว่ามันยังคงเหลือช่องว่างเล็กๆ ระหว่างวงกลมแต่ละวงอยู่ และช่องว่างเหล่านั้นก็เล็กเกินกว่าที่ผึ้งจะมุดเข้าไปได้ ทำให้สิ้นเปลืองพื้นที่เปล่าๆ แต่ถ้าเป็นรูปหกเหลี่ยม มันจะมีลักษณะคล้ายทรงกลมมากที่สุด แล้วมันก็เรียงติดกันได้อย่างแนบสนิท ไม่มีช่องว่างใดๆเหลืออยู่เลย ส่วนสามเหลี่ยมหรือสี่เหลี่ยมนั้น แม้ว่าจะเรียงกันได้แนบสนิทก็จริง แต่เมื่อคำนวนดูแล้ว รูปทรงหกเหลี่ยมให้พื้นที่ในการเก็บน้ำผึ้งได้มากกว่า ใช้ขี้ผึ้งในการสร้างน้อยที่สุด จึงทำให้ผึ้งทำงานน้อยลง เพราะสามารถใช้ผนังร่วมกันได้ แถมยังเก็บน้ำผึ้งได้มากที่สุดอีกด้วย

วิธีการสร้าง Beewax ของผึ้ง

เมื่อผึ้งมีอายุระหว่าง 12 – 20 วัน ก็จะมีการพัฒนาการ โดยมีต่อมผลิตขี้ผึ้งเกิดขึ้นที่ลำตัว ตรงบริเวณท้องน้อยของมันจำนวน 8 ต่อม ซึ่งเจ้าต่อมพิเศษนี่เองที่จะเปลี่ยนน้ำตาลในน้ำผึ้ง ให้กลายเป็นไขมันที่อยู่ในสภาวะของแข็งที่เรียกว่า แว๊กซ์ (beewax) หรือขี้ผึ้ง เกล็ดขี้ผึ้งเล็กๆ บางๆ จะถูกผลิตออกมาตรงกลางลำตัว จากนั้นผึ้งตัวอื่นๆก็จะมาเก็บเอาขี้ผึ้ง แล้วเคี้ยวในปากของพวกมัน จากนั้นขี้ผึ้งจะถูกส่งให้ผึ้งที่มีหน้าที่การสร้างรังต่อไป ภายในรังของผึ้งจะถูกสร้างให้มีอุณหภูมิที่คงที่ประมาณ 33 ถึง 36 องศาเซลเซียส เพราะหากร้อนเกินไปขี้ผึ้งก็จะหลอมละลาย แต่ถ้าเย็นเกินไปก็จะเปราะบาง

ตอนนี้ก็ได้ทราบกันแล้วว่า รังผึ้ง ทำไมถึงต้องเป็นรูปหกเหลี่ยม นับว่าเป็นการสร้างรังที่ฉลาดมากเลย เรื่องน่าสนใจที่เกี่ยวกับผึ้งยังมีอีกเยอะเลย ติดตามสาระน่ารู้ ความรู้ทางวิยาศาตร์ที่น่าสนใจ จากทางเราต่อไปนะคะ